Nebido - Testosterone Undecanoate dùng như thế nào?

Đây là bài ngâm cứu tổng hợp về Nebido được trích từ sách của Nebido Bayer và Nottinghamshire Area Prescribing Committee. Hormones chuyển giới từ nữ sang nam có rất nhiều loại, Nebido là một trong số đó.

1. Nebido là gì?

Nebido là một trong các loại hormones Testosterone được dùng trong việc can thiệp y tế để chuyển đổi giới tính từ nữ sang nam. Hormones này thực tế tên đầy đủ là Testosterone Undecanoate (TU), nó còn nhiều tên gọi khác như AVEED, Reandron 1000, Cernos Depot,... nhưng bao bì thuốc chỉ cần có ghi Testosterone Undecanoate thì đều là Nebido cả.

Nebido là thuốc dầu, dạng tiêm, với thời gian phân rã siêu chậm và thường được tiêm với liều từ 12 - 14 tuần. Đây là một ưu điểm lớn vì có rất nhiều anh em chuyển giới nam cảm thấy phiền phức với chuyện cứ 3 tuần lại phải đi tiêm một lần, hay quên và khó canh hơn. Trong khi em Nebido thì chỉ cần tầm 3-4 tháng mới phải tiêm một lần thôi, và vì thế nên tác dụng phụ của nó cũng ít hơn mấy em tiêm 3 tuần nhiều.

Vì nó là thuốc dầu, một ống là 4ml, tương đương 1000mg TU luôn, khác hoàn toàn Sustanon, C hay E mình dùng là tầm khoảng 250mg mà thôi. Nó cũng từng được dùng cho nam yếu sinh lí như bao loại hormones khác. Đây là loại mà châu Âu dùng khá nhiều, có thể vì bên này họ chuộng dùng kiểu này hơn, đặt lịch cũng đỡ bị linh tinh với phòng khám. Loại dầu mà Nebido thường được dùng là dầu thầu dầu Tui cũng biết dịch sao nhưng đại khái tiếng anh nó gọi là caster oil.

2. Dùng như thế nào?

Đầu tiên, đây là thuốc dầu, nên bắt buộc tiêm bắp, và vì dầu khó hòa tan mà tận 1000mg nên hãy tiêm ở mông là tốt nhất, KHÔNG tiêm ở vị trí bụng, bắp tay, hay đùi. Cái này là khuyến nghị trực tiếp từ hãng Nebido, nên mọi người cẩn thận kĩ nhé.

KHÔNG ĐƯỢC LƯU TRỮ Ở TỦ LẠNH!!!

Sau đây sẽ là một số lưu ý về cách tiêm:

Ống tiêm nên dùng:

• Loại 5ml

Kim tiêm nên dùng:

• Để rút thuốc từ ống: Kim 18G (1.3mm)

• Để tiêm: Được chuyên gia khuyến nghị dùng kim 20G (0.9mm), 21G1 (0.8mm) hoặc 22G (0.7mm) để tiêm chậm cho thuốc dầu Nebido.

Quá trình tiêm:

• Nebido phải tiêm cực kì chậm, quá trình tiêm phải mất ít nhất từ 2 phút đổ lên.

• Tiêm thẳng 90 độ vị trí tiêm ở mông.

• Như cách tiêm của các loại T khác, mình cũng rút ngược lại kiểm tra xem có máu không, nếu có thì phải ngưng ngay lập tức.

• Tiêm một lần hết 1 ống, KHÔNG được chia thành nhiều lần tiêm.

Nebido là thuốc dầu, dùng dầu dung môi để thuốc tan trong dầu, thì theo khuyến cáo của Nebido, tối ưu hiệu quả hấp thu tốt nhất thì không nên chia ra, chỉ trong một số trường hợp đặc biệt như vùng tiêm quá bé (cơ mông mỏng và nhỏ), sợ sưng đau thì mới buộc phải chia thuốc ra thành 2ml cho 2 bên mông. Tuy nhiên, việc này dù không nguy hiểm, nhưng có thể gây thay đổi nồng độ % thuốc ở tiêm 2 lần lấy thuốc, dẫn đến ảnh hưởng đến hấp thu kém hiệu quả hơn. Vì vậy chỉ sử dụng việc chia trong trường hợp đặc biệt chứ không phải tất cả mọi trường hợp, để tối ưu hiệu quả hấp thu của thuốc tốt nhất. Việc chia ra ko gây nguy hiểm tuy nhiên là có thể gây thay đổi nồng độ % thuốc ở tiêm 2 lần lấy thuốc và ảnh hưởng đến hấp thu kém hiệu quả hơn bạn nhé.

Mọi người nên quan sát thật kĩ quá trình tiêm

3. Liều lượng sử dụng

Nebido được chia ra thành nhiều lần sử dụng với các liều khác nhau theo giai đoạn: liều khởi đầu, liều tải (hay còn gọi là liều nạp - loading dose), liều giữ. Mọi người nên đi khám trước khi sử dụng để biết mình nên dùng liều lượng như thế nào, giao động khoảng từ 12 - 14 tuần cho liều duy trì.

Dưới đây sẽ là khuyến nghị liều dùng trung bình thông thường của Nebido (sẽ có điều chỉnh tùy thuộc mỗi người):

• Liều khởi đầu: Tiêm vào tuần đầu tiên - 4ml cho 1000mg TU (full một ống)

• Liều nạp: Tiêm vào tuần thứ 6 - 4ml cho 1000mg TU (full một ống)

• Sau liều nạp, những mũi tiêm tiếp theo (liều giữ) cứ cách trung bình 12 tuần một lần là được. (đi khám để biết nên tăng giảm như thế nào hen!)

Hướng dẫn liều lượng cho các lần đầu.

Lí giải liều tải ở tuần thứ 6 sau mũi đầu tiên:

Tùy thuộc vào nồng độ testosterone trong máu và kết quả khám, sau liều khởi đầu, liều tải có thể giảm xuống tối thiểu là 6 tuần so với khoảng thời gian của liều giữ, khuyến nghị là 12 đến 14 tuần. Với liều tải này, nồng độ testosterone ở trạng thái ổn định đủ có thể đạt được nhanh hơn trong suốt quá trình.

Nếu bạn đổi từ Androgel sang Nebido, thì mình cứ tiếp tục dùng gel thêm 1 tuần nữa sau mũi Nebido đầu tiên xong rồi ngưng gel. Còn nếu đổi từ Sus hay C hay E, thì cứ thay mũi tiêm tiếp theo bằng Nebido bình thường là được.

4. Nebido có gì khác?

Để so sánh thì em này có tác dụng khá ổn áp, nếu tiêm đúng cách và đúng liều (có liều nạp giai đoạn đầu) thì tác dụng nhanh không kém các bạn Sus, C và E.

Tác dụng phụ thì ít hơn do lâu lâu mới dùng một lần thôi, nên đi lâu dài thì tính ra cũng khá là tốt hơn dùng các loại tiêm ngắn kia một chút.

Tác dụng phụ điển hình của riêng Testosterone Undecanoate là sốc phản vệ tại vị trí tiêm, tuy nhiên nó thường nhẹ và thoáng qua. Các tác dụng phụ khác thì thường tương tự những tác dụng phụ nói chung của testosterone như tiêu chảy, đau khớp, đổ mồ hôi, đau đầu, mụn trứng cá, đau ngực...

Tuy nhiên, nếu bạn không tiêm đúng cách, tiêm quá nhanh, tiêm liều quá ngắn, chuyện gì sẽ xảy ra? Nên nhớ thuốc này nó có liều lượng gấp 4 lần mấy loại còn lại trong 1 lần tiêm, nên rủi ro khi tiêm cũng cao. Nhắc thêm lần nữa là thuốc này phải tiêm siêu chậm, đều tay, tiêm ít nhất trong vòng 2 phút và phải đúng liều, nếu không, bạn sẽ có nguy cơ bị mắc POME.

5. POME - Pulmonary Oily MicroEmbolism - Hội chứng thuyên tắc vi mạch phổi do gốc dầu

POME là phản ứng xảy ra khi tiêm, gần như có liên quan với hội chứng thuyên tắc mạch phổi do mỡ (PE - cái này search google cũng có nè). Đại khái là nếu chúng ta tiêm nhanh quá, hoặc liều lượng cao quá, nó dễ bị tắc dầu (vì nhiều quá tải chưa hết), dẫn đến việc dầu đi vào các vi mạch ở phổi.

Trong một số trường hợp hiếm, tắc mạch phổi do dung dịch dầu có thể dẫn đến các dấu hiệu và triệu chứng như: ho (hoặc muốn ho), khó thở, khó chịu, tăng tiết mồ hôi, đau ngực, chóng mặt, dị cảm hoặc ngất.

Những phản ứng này có thể xảy ra trong hoặc ngay sau khi tiêm và có thể hồi phục được (ví dụ: bằng cách bổ sung oxy cho dễ thở). Nó hơi khó phân biệt vì gần giống triệu chứng của phản ứng dị ứng.

Tuy có thể hồi phục được, nhưng nó cũng là một nguy cơ đáng quan ngại và cần anh em cân nhắc, lưu ý kĩ quá trình tiêm của mình, nhờ điều dưỡng nào thật cứng tay, quan trọng nhắc lại lần nữa là phải tiêm thật chậm, ít nhất 2 phút, và không được tự ý đổi liều tiêm, không nghe theo chỉ dẫn của người khác trừ bác sĩ, hoặc có thể liên hệ tụi mình để tụi mình gửi đơn cho bác sĩ hỗ trợ cũng được hen. Ngoài ra mình cũng sẽ cố gắng làm một bài hướng dẫn canh liều lượng để tham khảo cho anh em khó khăn, nhưng vẫn khuyến khích đi bác sĩ đều đặn nghen!

6. Thông tin khác và kết

Giá thành em này khá đắt, rơi vào khoảng 3tr2 một ống cho 3 tháng (tính ra một tháng là 1tr đó).

Đi khám kiểm tra thì ngoài lần khám trước khi dùng, thường mình sẽ nên khám vào ít nhất 3-4 tuần sau khi tiêm để đạt chỉ số tốt nhất. Nên 3 tháng khám một lần, sau 1 năm thì tầm 6 tháng một lần nhen!

Nebido thì Cáo tổng hợp được nhiêu đây! Hi vọng có thể giúp ích cho anh em ít nhiều, nhớ sử dụng an toàn, cẩn thận mọi người nhé Chúc anh em luôn mạnh khỏe!

Bài viết có tham khảo thêm ý kiến từ BS chuyên khoa nội tiết BV Nội tiết trung ương.

Cáo